Türkiye’nin gündemindeki organize suç örgütlerine yönelik mücadele sınırları aşıyor. Avrupa’nın farklı ülkelerinde yakalanan veya haklarında hukuki süreç yürütülen şüphelilerin iadesi için diplomatik temaslar yoğunlaşırken, Belçika ile imzalanan ortak eylem planının başka ülkelere de yayılması hedefleniyor. Barış Boyun, Daltonlar, Bayğaralar ve Baybaşin dosyaları, uluslararası iş birliğinin neden önem kazandığını ortaya koyuyor.
Organize suçla mücadelede yeni cephe Avrupa oldu. Türkiye’de haklarında soruşturma yürütülen bazı suç örgütü yöneticilerinin yurt dışına kaçtığı ve faaliyetlerini farklı ülkeler üzerinden sürdürmeye çalıştığı belirtilirken, Ankara bu kişilerin Türkiye’ye iadesi için uluslararası iş birliğini güçlendirmeye yöneldi.
Türkiye Gazetesi’nin haberine göre Belçika, Almanya, İtalya, Yunanistan, İspanya, Sırbistan, Karadağ, Kuzey Makedonya ve Polonya, Türkiye’nin aradığı şüphelilerin bulunduğu ülkeler arasında yer alıyor. Bu kapsamda Belçika ile uyuşturucu ve organize suçlarla mücadeleyi içeren bir “Ortak Eylem Planı” imzalandı. Benzer bir iş birliği modelinin diğer ülkelere de taşınması amaçlanıyor.
Haberde aktarılan verilere göre, bu yıl 42 ülkede yakalanan 714 kişi Türkiye’ye getirildi. Türkiye genelinde ise 600’ün üzerinde suç örgütüne yönelik 1.675 operasyon düzenlendiği bildirildi.
Barış Boyun dosyasında gözler İtalya’da
Avrupa’daki organize suç soruşturmalarında öne çıkan dosyalardan biri, Barış Boyun yapılanmasına ilişkin süreç. İtalya’da yakalanan Boyun’un Türkiye’ye iadesine yönelik hukuki süreç devam ediyor.
Uluslararası Organize Suç ve Yolsuzluk Raporlama Projesi (OCCRP), Boyun’un yapılanmasının uyuşturucu ticareti, cinayet ve göçmen kaçakçılığı gibi suçlarla bağlantılı olmakla suçlandığını bildirdi. Bu başlıklar, örgüte ilişkin soruşturmalarda yer alan iddialar kapsamında değerlendiriliyor.
İade sürecinde insan hakları ve güvenlik konularının da gündeme geldiği aktarılıyor. Bu nedenle dosyanın seyri yalnızca iki ülke arasındaki diplomatik ilişkilere değil, ilgili yargı mercilerinin değerlendirmelerine de bağlı.
İtalya’da 2025 yılında düzenlenen başka bir operasyon da Türk vatandaşlarının dahil olduğu uluslararası suç ağlarına dikkat çekti. OCCRP’nin aktardığı bilgilere göre operasyon kapsamında 17 Türk vatandaşı yakalandı. Soruşturmanın cinayet, uyuşturucu ticareti, göçmen kaçakçılığı ve kaçak ürün ticareti iddialarıyla bağlantılı olduğu bildirildi.
Daltonlar dosyası birden fazla ülkeye uzandı
Daltonlar adıyla anılan suç örgütüne ilişkin dosyalarda da farklı ülkelerde yürütülen işlemler öne çıkıyor.
Haberde, örgütle bağlantılı olduğu belirtilen Sinan Memi’nin Polonya’dan, Atakan Avcı’nın Bulgaristan’dan ve Aslan Alkan’ın Ekvador’dan Türkiye’ye getirildiği aktarıldı. Örgüt lideri olarak anılan Beratcan Gökdemir’in ise Rusya’da ev hapsinde bulunduğu belirtildi.
Bu gelişmeler, şüphelilerin farklı ülkelerde yakalanması ve haklarında ayrı hukuki süreçlerin yürütülmesi nedeniyle uluslararası adli iş birliğinin önemini artırıyor. Ancak bir şüphelinin belirli bir ülkede yakalanması, suç örgütünün o ülkenin tamamında örgütlü biçimde faaliyet gösterdiğini tek başına kanıtlamıyor.
Baybaşin dosyası Avrupa’daki eski bağlantıları hatırlattı
Türk kökenli suç ağlarının Avrupa’daki geçmişi yeni değil. Baybaşin ailesiyle ilişkilendirilen yapılanmalar, özellikle Hollanda ve İngiltere’deki uyuşturucu ticareti dosyalarında uzun yıllardır gündeme geliyor.
Hüseyin Baybaşin, Hollanda’da uyuşturucu kaçakçılığı ve cinayet suçlamalarıyla bağlantılı mahkûmiyetleri nedeniyle ömür boyu hapis cezası çekiyor. Bu dosya, Avrupa ülkelerindeki organize suç soruşturmalarının uzun yıllara yayılan hukuki boyutunu ortaya koyan örneklerden biri olarak gösteriliyor.
Avrupa’daki suç ağları hangi ülkelerde gündemde?
Türkiye’nin aradığı şüpheliler ve farklı organize suç soruşturmaları nedeniyle Avrupa’nın çeşitli ülkeleri gündeme geliyor. Ancak her ülkedeki dosyanın kapsamı, şüphelilerin hukuki durumu ve suçlamaların niteliği birbirinden farklılık gösteriyor.
- İtalya: Barış Boyun dosyası ve Türkiye’nin iade talebiyle ilgili hukuki süreç gündemde. Ülkede uluslararası suç ağlarına yönelik operasyonlar da yürütülüyor.
- Hollanda: Baybaşin ailesiyle ilişkilendirilen yapılanmalar ve uyuşturucu ticareti dosyaları uzun süredir dikkat çekiyor.
- Almanya ve İspanya: Uyuşturucu ticareti ve şiddet olaylarıyla bağlantılı soruşturmaların yanı sıra uluslararası ortak operasyonlar da yürütülüyor.
- Polonya ve Bulgaristan: Daltonlar dosyası kapsamında bazı şüphelilerin yakalanması ve Türkiye’ye getirilmesi nedeniyle bu ülkeler öne çıkıyor.
- Rusya: Daltonlar dosyasında adı geçen Beratcan Gökdemir’in hukuki durumuna ilişkin haberlerde gündeme geliyor.
- Yunanistan, Sırbistan, Karadağ ve Kuzey Makedonya: Türkiye’nin aradığı bazı şüpheliler ve farklı suç soruşturmaları nedeniyle uluslararası adli iş birliği açısından önem taşıyor.
Mücadelede yalnızca yakalama değil, iade de belirleyici
Organize suç örgütlerinin farklı ülkelerdeki bağlantıları, soruşturmaların tek bir ülkenin sınırları içinde yürütülmesini zorlaştırıyor. Şüphelilerin başka ülkelere geçmesi, para hareketlerinin uluslararası boyut kazanması ve suç faaliyetlerinin farklı bölgeler arasında bağlantı kurması, emniyet birimleri ile yargı makamları arasındaki koordinasyonu önemli hale getiriyor.
Türkiye’nin Belçika ile imzaladığı ortak eylem planını başka ülkelere yayma hedefi de bu çerçevede değerlendiriliyor. Ancak iade kararları, her dosyanın koşullarına ve ilgili ülkelerin hukuk sistemlerine göre ele alınıyor.
Önümüzdeki dönemde Türkiye ile Avrupa ülkeleri arasındaki temaslarda, aranan şüphelilerin yakalanmasının yanı sıra iade süreçlerinin sonuçlandırılması, ortak soruşturmaların geliştirilmesi ve suç gelirlerinin izlenmesi gibi başlıkların öne çıkması bekleniyor.
