Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun 81. oturumunda dünya gündemine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Erdoğan, BM’nin mevcut yapısının küresel krizlere yanıt vermekte yetersiz kaldığını savunarak Güvenlik Konseyi’nde kapsamlı reform çağrısı yaptı. Konuşmasının önemli bölümünü Gazze ve Filistin meselesine ayıran Erdoğan, uluslararası sisteme duyulan güvenin yeniden tesis edilmesi gerektiğini söyledi.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, ABD’nin New York kentinde düzenlenen Birleşmiş Milletler (BM) 81. Genel Kurulu’nda dünya liderlerine hitap etti.
Erdoğan’ın konuşmasının ana başlıklarını Gazze’deki gelişmeler, Filistin meselesi, BM’nin mevcut yapısı, Güvenlik Konseyi reformu ve uluslararası sisteme duyulan güvenin yeniden tesis edilmesi oluşturdu.
BM’nin 81. Genel Kurulu’nun genel görüşmeleri 22-28 Eylül 2026 tarihleri arasında New York’taki BM Genel Merkezi’nde gerçekleştiriliyor. Bu yılki genel görüşmelerin teması “Güveni yeniden tesis etmek, dönüşümü yönetmek: Herkes için sonuç üreten bir Birleşmiş Milletler” olarak belirlendi.
“BM görevini icra edemez hale gelmiştir”
Erdoğan, konuşmasında BM’nin kuruluş amacına ve mevcut uluslararası sisteme ilişkin eleştirilerde bulundu.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, şu ifadeleri kullandı:
“Bundan 81 yıl önce barış ve güvenliği korumak için kurulan Birleşmiş Milletler bu görevini icra edemez hale gelmiştir, daha doğrusu getirilmiştir.”
Erdoğan, çatışmaların ve krizlerin dünyanın farklı bölgelerinde devam ettiğine dikkat çekerek, uluslararası sistemde yaşanan gelişmelerin yalnızca çatışma bölgelerinde yaşayan toplumları değil, tüm ülkeleri ilgilendirdiğini belirtti.
Cumhurbaşkanı, “Çatışma bölgelerinden, kriz bölgelerinden uzakta konfor içinde yaşayabiliriz. Fakat yarın ne olacağını, başımıza ne geleceğini hiçbirimiz bilemeyiz” dedi.
Erdoğan, bu nedenle BM Genel Kurulu’nun bu yılki temasını önemli bulduğunu belirterek uluslararası sisteme duyulan güvenin yeniden oluşturulması gerektiğini ifade etti.
Güvenlik Konseyi için reform çağrısı
Erdoğan’ın konuşmasında öne çıkan başlıklardan biri de BM Güvenlik Konseyi’nin yapısı oldu.
Cumhurbaşkanı, mevcut sistemin uluslararası krizlere çözüm üretme kapasitesinin tartışmalı hale geldiğini savunarak Güvenlik Konseyi’nin reforme edilmesi gerektiğini söyledi.
Erdoğan’ın uzun süredir gündeme getirdiği “Dünya 5’ten büyüktür” yaklaşımı da konuşmanın temel başlıklarından biri oldu.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, BM Güvenlik Konseyi’nin daha kapsayıcı bir yapıya kavuşturulması gerektiğini belirterek, karar alma mekanizmasının daha geniş bir uluslararası temsil anlayışıyla yeniden ele alınması çağrısında bulundu. Reuters da Erdoğan’ın konuşmasında BM’nin barış ve güvenliği koruma görevini yerine getiremediğini belirttiğini ve Güvenlik Konseyi reformu çağrısını yinelediğini aktardı.
Konuşmanın odağında Gazze ve Filistin vardı
Erdoğan’ın BM Genel Kurulu’ndaki konuşmasının önemli bölümünü Gazze’deki savaş ve Filistin meselesi oluşturdu.
Cumhurbaşkanı, Gazze’deki insani durum üzerinden uluslararası topluma çağrıda bulunurken Filistin’in devlet olarak tanınmasına yönelik desteğin artırılması gerektiğini savundu.
Erdoğan ayrıca İsrail’e yönelik uluslararası baskının artırılması gerektiği yönündeki görüşünü BM kürsüsünden yineledi. Konuşmanın Gazze ve Filistin bölümünde, uluslararası toplumun yaşanan gelişmeler karşısında daha etkin bir tutum alması gerektiğini vurguladı.
“Uluslararası sisteme güven yeniden tesis edilmeli”
Erdoğan’ın konuşmasında öne çıkan bir diğer başlık ise uluslararası sisteme duyulan güven oldu.
Cumhurbaşkanı, BM’nin kuruluşundan bu yana geçen 81 yıllık süreçte dünyanın önemli ölçüde değiştiğine dikkat çekerek, mevcut uluslararası kurumların günümüzün krizlerine cevap verebilecek şekilde yeniden ele alınması gerektiğini ifade etti.
Erdoğan, uluslararası sistemin yalnızca belirli ülkelerin kararları üzerinden şekillenmemesi gerektiğini savunurken, BM’nin daha etkin, kapsayıcı ve temsil gücü yüksek bir yapıya kavuşması gerektiği mesajını verdi.
Erdoğan BM’ye 16’ncı kez hitap etti
Erdoğan, 2005 yılında başbakanlığı döneminde katıldığı BM 60. Genel Kurulu’ndan bu yana Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda konuşmalar gerçekleştiriyor.
22 Eylül 2026’daki konuşması Erdoğan’ın BM Genel Kurulu’na 16’ncı hitabı oldu. TRT Haber’in aktardığına göre Erdoğan, ilk konuşmasından itibaren BM’nin daha demokratik, şeffaf ve tüm üyelerin ortak iradesini daha güçlü biçimde yansıtan bir yapıya kavuşması gerektiğini savunuyor.
“Daha adil bir uluslararası sistem” mesajı
Erdoğan’ın New York’taki konuşmasının genel çerçevesini, uluslararası kurumların yeniden yapılandırılması ve küresel krizlere karşı daha etkin mekanizmaların oluşturulması oluşturdu.
Cumhurbaşkanı, özellikle Gazze’deki gelişmeler üzerinden mevcut uluslararası mekanizmaların işleyişini eleştirirken, BM’nin barış ve güvenliğin korunmasında daha etkili bir rol üstlenmesi gerektiğini ifade etti.
Erdoğan’ın Güvenlik Konseyi reformu çağrısı da Türkiye’nin uzun süredir dile getirdiği BM reformu yaklaşımının devamı niteliğinde oldu.
BM’nin 81. Genel Kurulu’nda genel görüşmeler 22 Eylül’de başladı ve 28 Eylül’e kadar devam edecek. Dünya liderlerinin katıldığı görüşmelerde savaşlar, güvenlik, insani krizler, kalkınma ve uluslararası sistemin geleceği gibi başlıklar ele alınıyor.
