Kuantum bilgisayar teknolojisinde dikkat çeken bir performans ortaya konuldu.
IBM’in Nighthawk r2 kuantum işlemcisini kullanan araştırmacılar, klasik süper bilgisayarlar için son derece yüksek hesaplama maliyeti gerektiren bir testi yalnızca 19 saniyede tamamladı.
Deneyde kuantum işlemcinin 61 kübitlik bölümü kullanıldı ve karmaşık bir kuantum devresinden 1 milyon örnek üretildi.
Araştırmacıların hesaplamalarına göre aynı görevin, dünyanın en güçlü klasik süper bilgisayarlarından biri olan Frontier üzerinde gerçekleştirilmesi yaklaşık 110 yıl sürebilecekti.
Peki bu fark neden ortaya çıkıyor?
Kuantum bilgisayarlar, klasik bilgisayarlardaki bitlerin aksine kübitleri kullanıyor.
Kübitler, kuantum mekaniğinin özelliklerinden yararlanarak belirli hesaplama problemlerini klasik sistemlerden tamamen farklı bir yöntemle ele alabiliyor.
Bu deneyde de araştırmacılar, çok sayıda olasılığın aynı anda işlenmesini gerektiren bir rastgele devre örnekleme testi gerçekleştirdi.
Ancak burada önemli bir ayrıntı var.
“19 saniye ile 110 yıl” karşılaştırması, kuantum bilgisayarın her türlü işlemde klasik süper bilgisayardan daha hızlı olduğu anlamına gelmiyor.
Bu süre, belirli bir test ve belirli bir klasik simülasyon yöntemi üzerinden yapılan hesaplamaya dayanıyor. Ayrıca çalışmanın sonuçları henüz hakem değerlendirmesinden geçmiş değil. Klasik algoritmalardaki yeni gelişmeler, bu tür karşılaştırmalardaki süre tahminlerini değiştirebilir.
Yine de ortaya çıkan sonuç, kuantum hesaplamanın geldiği noktayı göstermesi açısından dikkat çekiyor.
Çünkü araştırmacılar, IBM’in ticari bulut altyapısı üzerinden erişilebilen Nighthawk r2 işlemcisinde, klasik yöntemlerle son derece maliyetli olduğu hesaplanan bir problemi saniyeler içerisinde gerçekleştirdi.
IBM ise kuantum bilgisayarlarını daha büyük ve hatalara dayanıklı sistemlere dönüştürmek için çalışmalarını sürdürüyor. Şirket, 2029 yılında büyük ölçekli, hata toleranslı bir kuantum bilgisayar geliştirmeyi hedeflediğini açıklıyor.
Kuantum bilgisayarların önümüzdeki yıllarda bilimden ilaç geliştirmeye, malzeme araştırmalarından yapay zekâya kadar çok farklı alanlarda kullanılabilmesi bekleniyor.
Bugünkü deney ise bu geleceğin henüz başlangıç aşamasında olduğunu gösteren önemli örneklerden biri.
Bir tarafta 110 yıllık hesaplama tahmini…
Diğer tarafta yalnızca 19 saniye.
Kuantum çağında bilgisayarların hesaplama sınırları yeniden yazılıyor.
