Fransa’da lise öğrencilerinin eğitim koşulları ve hükümetin bütçe politikalarına yönelik protestoları ülke geneline yayılırken, bazı kentlerde olaylar şiddete dönüştü. Nantes’ta bir lisenin girişinde yangın çıkarken, Marsilya’da yangına müdahale eden itfaiye aracı ateşe verildi. Aynı kentte bir okul müdürüne benzin döküldüğü bildirildi. Yetkililer yüzlerce kişinin gözaltına alındığını açıklarken, Başbakan Sébastien Lecornu protestolar nedeniyle kriz toplantısı düzenledi.
Fransa’da yaklaşık bir hafta önce başlayan lise protestoları, 1 Ekim itibarıyla ülkenin farklı bölgelerine yayıldı. Öğrenciler; öğretmen açığı, kalabalık sınıflar, ders saatleri, okul binalarının durumu ve eğitim kaynaklarının yetersizliği gibi sorunlara dikkat çekiyor.
Protestoların bazı bölgelerde okul girişlerinin bloke edilmesiyle başladığı, ancak son günlerde kimi noktalarda yangın, polise yönelik saldırılar ve okul personeline yönelik şiddet olaylarının yaşandığı bildirildi.
Nantes’ta lise binasında yangın
Ülkenin batısındaki Nantes kentinde Nelson Mandela Lisesi’nde yangın çıktı.
Yangının okulun giriş bölümüne yayıldığı ve binanın tahliye edildiği bildirildi. Nantes Belediye Başkan Yardımcısı Olivier Chateau, yangının kontrol altına alındığını ve olayda yaralanan olmadığını açıkladı.
Fransız TF1’in aktardığına göre okul müdür yardımcısı Gaëlle Cordier, yangının kasten çıkarıldığını düşündüklerini söyledi. Ancak yangının kim tarafından ve hangi koşullarda çıkarıldığına ilişkin soruşturmanın sürdüğü belirtildi.
Olay sırasında okulda bulunan kişiler tahliye edilirken, okula gelmek üzere olan öğrencilerin de bölgeden uzaklaştırıldığı aktarıldı.
Marsilya’da itfaiye aracı ateşe verildi
Protestoların en ciddi olaylarından biri ise Marsilya’da yaşandı.
Saint-Exupéry Lisesi’ndeki bir yangına müdahale etmek üzere bölgeye gelen itfaiye aracının çevresinin yüzlerce genç tarafından sarıldığı bildirildi. Polis kaynaklarına göre itfaiyeciler araçtan uzaklaşmak zorunda kaldı ve ardından araç ateşe verildi.
Aynı kentte bulunan Victor Hugo Lisesi’nde ise okul müdürünün saldırıya uğradığı ve üzerine benzin döküldüğü bildirildi. Savcılık, müdürün saldırı sırasında yaralandığını açıkladı.
356 okul protestolardan etkilendi
Fransa İçişleri Bakanı Laurent Nuñez’in açıklamasına göre 30 Eylül’de 356 okul protestolardan etkilendi.
Protestoların başlangıcından bu yana yüzlerce kişinin gözaltına alındığı bildirilirken, yetkililer gözaltına alınanların önemli bölümünün reşit olmadığını açıkladı.
Eğitim Bakanı Édouard Geffray ise protestoların başladığı dönemden bu yana öğrenciler ve eğitim çalışanları arasında 119 kişinin yaralandığını, bunların 34’ünün eğitim personeli olduğunu açıkladı.
İçişleri Bakanı Nuñez, bazı bölgelerde olay çıkarmak isteyen kişilerin farklı okullar arasında hareket ederek protestoları şiddete yönlendirdiğini savundu.
Paris çevresinde polisle öğrenciler karşı karşıya
Başkent Paris’in kuzeyindeki Saint-Denis’de de öğrencilerle polis arasında gerginlik yaşandı.
Göstericilerin polis hattı önünde toplandığı, bazı noktalarda havai fişek tipi mühimmat kullanıldığı ve polisin göz yaşartıcı gazla müdahale ettiği bildirildi.
Öğrenciler ise güvenlik güçlerinin müdahalesinin sert olduğunu savunuyor. Hükümet, şiddet olaylarını eleştirirken lise ve eğitim sistemindeki sorunların da dikkate alınması gerektiğini belirtiyor.
Protestoların nedeni ne?
Öğrencilerin temel talepleri arasında okullardaki öğretmen açığının giderilmesi, sınıflardaki öğrenci yoğunluğunun azaltılması ve eğitim altyapısına daha fazla kaynak ayrılması bulunuyor.
Protestolar, hükümetin 2027 bütçesinde açıkladığı tasarruf planlarının yarattığı tartışmaların da gölgesinde gerçekleşiyor.
Hareket Paris bölgesindeki liselerde başladıktan sonra Lille, Lyon, Nantes, Marsilya, Bordeaux, Strasbourg ve diğer kentlere yayıldı. Perşembe günü üniversitelerde de eylemlerin başladığı ve yaklaşık 30 üniversite kampüsünün bloke edildiği bildirildi.
Başbakan kriz toplantısı düzenledi
Protestoların ülke geneline yayılması ve bazı noktalarda şiddet olaylarının yaşanmasının ardından Başbakan Sébastien Lecornu kriz toplantısı düzenledi.
Lecornu’nun ofisinden yapılan açıklamada, bakanlardan planlanan resmi seyahatlerini iptal etmeleri ve önümüzdeki günlerde protestoların yönetimine odaklanmaları istendi.
Eğitim Bakanı Geffray ise protestocuların okul girişlerini bloke ettiği bölgelerde eğitimin uzaktan sürdürülmesini önerdi. Bakan, şiddet olaylarının öğrencilerin eğitim hakkını engellememesi gerektiğini belirtti.
Protestolar büyürken soruşturma sürüyor
Fransa’da eğitim sistemiyle ilgili taleplerle başlayan lise eylemleri ülke çapında büyürken, okullardaki yangınlar ve eğitim çalışanlarına yönelik saldırılar soruşturuluyor.
Yetkililer, barışçıl gösteriler ile şiddet olaylarının birbirinden ayrılması gerektiğini vurgularken, protestoların ne kadar süreceği ve hükümetin taleplere nasıl yanıt vereceği önümüzdeki günlerde netleşecek.
