Türkiye sağlıkta daha az harcayıp daha fazla hastaya hizmet veriyor: ARTED’den yeni model çağrısı

ARTED FerdaBaysu GurdalSahin 130913740 Türkiye sağlıkta daha az harcayıp daha fazla hastaya hizmet veriyor: ARTED'den yeni model çağrısı

Türkiye’de sağlık harcamalarının GSYH içindeki payı yüzde 4,3 seviyesinde kalırken OECD ortalaması yüzde 9,1’e ulaşıyor. Artan yaşlı nüfus ve sağlık ihtiyacı karşısında mevcut sistemin sürdürülebilirliği tartışmaya açılırken ARTED, sağlık teknolojilerinde en ucuz ürünü değil, hastaya ve sisteme en fazla faydayı sağlayan çözümleri esas alan yeni bir yaklaşım önerdi.

Türkiye’de sağlık hizmetlerine yönelik talep artarken sağlık sisteminin mevcut kaynaklarla nasıl sürdürülebileceği sorusu yeniden gündeme geldi. Araştırmacı Tıp Teknolojileri Üreticileri Derneği (ARTED), PwC Türkiye iş birliğiyle hazırladığı “Tıbbi Teknolojiler Ekosisteminde Sürdürülebilirlik” raporunda, sağlık teknolojilerinin değerlendirilmesinde yalnızca satın alma fiyatının değil, uzun vadeli maliyetlerin ve hasta sonuçlarının da dikkate alınması gerektiğini vurguladı.

İstanbul’da 17 Kasım 2026’da düzenlenen basın toplantısında kamuoyuyla paylaşılan raporla birlikte ARTED’in 2026–2027 Sağlıkta Değer Yol Haritası da açıklandı. Çalışmada Türkiye’nin sağlık sistemindeki mevcut kapasitesi, tıbbi teknoloji pazarının büyüme beklentileri ve artan sağlık ihtiyacına karşı geliştirilebilecek çözüm önerileri ele alındı.

ARTED TOPLANTI 130913840 Türkiye sağlıkta daha az harcayıp daha fazla hastaya hizmet veriyor: ARTED'den yeni model çağrısı

Sağlık harcamalarında OECD ortalamasının gerisinde

Raporda yer alan verilere göre Türkiye’de sağlık harcamalarının gayrisafi yurt içi hasılaya oranı yüzde 4,3 düzeyinde bulunuyor. OECD ülkelerinde ise bu oran yüzde 9,1’e ulaşıyor.

Türkiye, görece daha sınırlı kaynaklarla yüksek sayıda hastaya sağlık hizmeti sunabilen bir sistem olarak değerlendirilirken, önümüzdeki dönemde artacak sağlık ihtiyacının mevcut yapı üzerindeki baskıyı artırabileceğine dikkat çekiliyor.

Özellikle yaşlanan nüfus, kronik hastalıkların yaygınlaşması ve sağlık hizmetlerine yönelik talebin büyümesi, kaynakların daha verimli kullanılmasını zorunlu hâle getiriyor.

ARTED YK 130913887 Türkiye sağlıkta daha az harcayıp daha fazla hastaya hizmet veriyor: ARTED'den yeni model çağrısı

Yaşlı nüfus beş yılda yüzde 20,7 arttı

Türkiye’de demografik değişim, sağlık sisteminin geleceği açısından önemli göstergelerden biri olarak öne çıkıyor.

Rapora göre 65 yaş ve üzerindeki nüfus 2019 yılında 7,55 milyon seviyesindeyken 2024’te 9,11 milyona yükseldi. Beş yıllık dönemde yüzde 20,7 artan yaşlı nüfusun toplam nüfus içerisindeki payı da yüzde 9,1’den yüzde 10,6’ya çıktı.

Yaşlı nüfustaki artışın yanı sıra kronik hastalıkların oluşturduğu yükün de sağlık hizmetlerine olan ihtiyacı artırması bekleniyor. Bu tablo, sağlık sisteminde yalnızca daha fazla hizmet sunmanın değil, sunulan hizmetin kalitesini ve etkinliğini artırmanın da önemini ortaya koyuyor.

Tıbbi cihaz pazarı 6,4 milyar dolara ulaşabilir

Türkiye’de sağlık teknolojilerine yönelik ihtiyacın büyümesi, tıbbi cihaz pazarına ilişkin beklentileri de yukarı taşıyor.

Raporda paylaşılan öngörülere göre 2023 yılında 4,6 milyar dolar büyüklüğünde olan Türkiye tıbbi cihaz pazarının 2028 yılında 6,4 milyar dolara ulaşması bekleniyor.

Bu büyüme beklentisi, tıbbi teknolojilerin sağlık sistemindeki rolünün önümüzdeki yıllarda daha da artacağına işaret ediyor. Ancak ARTED’e göre bu süreçte yalnızca teknolojik ürünlerin satın alınması değil, söz konusu ürünlerin hastalara ve sağlık sistemine sağladığı toplam faydanın değerlendirilmesi gerekiyor.

ARTED: En düşük fiyat, en düşük maliyet anlamına gelmiyor

ARTED Yönetim Kurulu Başkanı Gürdal Şahin, sağlık teknolojilerinin yalnızca satın alma bedeli üzerinden değerlendirilmesinin doğru sonuçlar vermeyebileceğini belirtti.

Şahin, sağlıkta değer yaklaşımının temelinde klinik sonuçlar, kalite, hasta güvenliği, kullanım ömrü ve toplam maliyetin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

“ARTED olarak biz yüksek fiyatı değil, yüksek değeri savunuyoruz” diyen Şahin, bir teknolojinin gerçek değerinin yalnızca satın alma fiyatıyla ölçülemeyeceğini vurguladı.

Tıbbi teknolojilerin erken tanı, etkili tedavi, komplikasyonların azaltılması ve sağlık çalışanlarının zamanının daha verimli kullanılması gibi alanlarda katkı sağlayabildiğini belirten Şahin, bu unsurların satın alma ve karar süreçlerinde daha fazla dikkate alınması gerektiğini kaydetti.

Raporda uluslararası uygulamalara da yer verilirken, fiyatın yanı sıra klinik fayda ve uzun vadeli maliyetleri dikkate alan değerlendirme modellerinin önemi öne çıkarıldı.

ARTED’in 2026–2027 yol haritası açıklandı

Toplantıda ARTED Genel Sekreteri Ferda Bayşu da derneğin önümüzdeki iki yıllık dönemde izleyeceği yol haritasını anlattı.

Bayşu, raporun yalnızca mevcut sorunları ortaya koymak amacıyla hazırlanmadığını, sağlık ekosistemindeki farklı paydaşların ortak bir değer anlayışı geliştirmesine katkı sağlamayı hedeflediğini söyledi.

“Bu raporu bir masanın üzerinde bırakmayacağız” diyen Bayşu, çözüm önerilerinin kamu kurumları, sağlık profesyonelleri, akademi, sağlık hizmeti sunucuları, hasta temsilcileri ve sektör temsilcileriyle birlikte geliştirilmesi gerektiğini belirtti.

ARTED’in yol haritasında değerin tanımlanması, ölçülebilir hâle getirilmesi, pilot uygulamalarla gösterilmesi, karar mekanizmalarına taşınması ve sağlık ekosisteminde yaygınlaştırılması hedefleniyor.

Sağlıkta sürdürülebilirlik için ortak hareket çağrısı

ARTED’in açıkladığı yol haritası kapsamında sektör temsilcilerinin görüşleri, sağlık profesyonellerinin deneyimleri, saha uygulamaları ve farklı paydaşların değerlendirmeleriyle desteklenen bir iletişim ve iş birliği programı yürütülmesi planlanıyor.

Derneğe göre sağlıkta değer yaklaşımı yalnızca tıbbi teknoloji sektörünün değil, sağlık sisteminin bütün paydaşlarının ortak meselesi.

Finansman, satın alma, teknoloji ve inovasyon politikalarının merkezinde hastaların daha iyi sağlık sonuçlarına ulaşmasının bulunması gerektiğini savunan ARTED, kamu kaynaklarının etkin kullanımıyla yenilikçi teknolojilere erişimin birlikte değerlendirilmesini öneriyor.

Türkiye’nin artan sağlık ihtiyacını karşılayabilmesi için mevcut kaynakların daha verimli kullanılması gerektiğine işaret eden rapor, sağlık teknolojilerinde kısa vadeli satın alma maliyetleri yerine uzun vadeli klinik ve ekonomik faydayı esas alan bir yaklaşımın önemini gündeme taşıyor.

ARTED LOGO 185724955 Türkiye sağlıkta daha az harcayıp daha fazla hastaya hizmet veriyor: ARTED'den yeni model çağrısı